Font Size

Text Size
ปฏิรูปฯในสื่อต่างๆ หนังสือพิมพ์กระแสหลัก

นสพ.ไทยรัฐ :::: คืน​อำนาจ​ท้องถิ่น รัฐบาล​แค่​พี่เลี้ยง

Recommend Print

  • เขียนโดย Thaireform
  • วันอังคารที่ 26 เมษายน 2011 เวลา 11:43 น.
SHARE STORE:
Digg
 

Publication: ไทยรัฐ
Date: 25 เมษายน 2554
Title: คืนอำนาจท้องถิ่น รัฐบาลแค่พี่เลี้ยง
Page: 1

 

ความ​เหลื่อมล้ำ​ความ​สัมพันธ์​ ทาง​อำนาจใน​มุม​คิด​คณะ​กรรมการ​ปฏิรูป เป็น​ปัญหา​ใหญ่​ที่สุด​อย่าง​ หนึ่ง​ของ​ประเทศไทย และ...เป็นต้น​ตอ บ่อเกิด​ของ​ปัญหา​สำคัญ​อื่นๆอีก​หลาย​เรื่อง โดยเฉพาะ​ปัญหา​ความ​ไม่​เป็น​ธรรม​ใน​สังคม

ภาพ​ชัดเจน​ของ​อำนาจ​ที่​เหลื่อมล้ำ ใน​มุม​เล็กๆมุม​หนึ่ง​ที่​เพิ่ง​เกิด​ขึ้น​ใน​คืน​วัน​ที่ 21 เมษายนที่​ผ่าน​มา นาย​ช​วี​รัตน์ ผัน​ประเสริฐ แกน​นำ​คัดค้าน​โครงการ​ก่อสร้าง​นิคม​อุตสาหกรรม​ใหญ่​ยักษ์​แห่ง​ที่ 2 ต.​ท่า​ข้าม อ.​บางปะกง จ.​ฉะเชิงเทรา ถูก​ลอบ​ยิง...แต่​เคราะห์​ดี​ที่​กระสุน​ไม่​ถูก​ตัว

เหตุการณ์​นี้​เกิด​ขึ้น​หลังจาก​ที่​นาย​ช​วี​รัตน์​เดินทาง​ออก​มา​จาก​ เวที​ประชาพิจารณ์​รับ​ฟัง​ความ​เห็น​ของ​ประชาชน​ใน​พื้นที่​โครงการ​ ก่อสร้าง​นิคม​อุตสาหกรรม​ใหญ่​ยักษ์​แห่ง​ใหม่​นี้ ซึ่ง​จัด​ขึ้น​ที่​วัด​ท่า​แสม...เบื้องต้น​ได้​มี​การ​เข้า​แจ้งความ​ไว้​ ที่​สถานี​ตำรวจภูธร​อำเภอ​บางปะกง​แล้ว

หลาย​คน​อาจ​มอง​เป็น​เรื่อง​ธรรมดา​ที่​เกิด​ขึ้น​ได้​และ​บ่อย​ใน​บ้าน​ เรา หาก​ ความ​เป็น​จริง​เรื่อง​เหล่า​นี้​เป็น​อาการ​ป่วย​เรื้อรัง​ของ​ประเทศไทย​ ที่​มี​หลาย​ปัจจัย​เชื่อม​โยง​กัน​มากมาย

ประชาชน​ไม่​มี​อำนาจ? ไม่​มี​สิทธิ​มีเสียง​ที่​จะ​ออก​ความ​คิดเห็น​ตาม​ความต้องการ​ของ​ตัว​เอง ​ได้? อาจ​เรียก​ได้​ว่า...สูญเสีย​อำนาจ​ใน​การ​จัดการ​ชีวิต​ตัว​เอง สูญเสีย​ศักดิ์ศรี ความ​ภาคภูมิ​ใจ​ใน​วิถี​วัฒนธรรม​ของ​ตน

นับ​รวม​ไป​ถึง​หน่วย​งาน​ราชการ กลไก​แต่ละ​ภาค​ส่วน​ที่​เกี่ยวข้อง​ก็​ไม่​มี​พลัง​ที่​จะ​ต่อสู้ กับ​กลุ่ม​ทุน​ที่​มี​ทั้ง​อำนาจ​เงียบ อำนาจ​เงิน

สิ่ง​เหล่า​นี้​เป็น​เพียง​แต่​จุด​เล็กๆจุด​เดียว​ที่​เกิด​ขึ้น​ใน​ ประเทศไทย เป็น​เหตุผล​ที่​ว่า​ทำไมประเทศไทย​ต้อง​ปฏิรูป​โครงสร้าง​อำนาจ​ใหม่​ด้วย​ การ​กระจาย​อำนาจ​จาก​ศูนย์กลาง

ภาคปฏิบัติ​การ​กระจาย​อำนาจ​ส่วนกลาง​ไป​ยัง​ท้องถิ่น ​เพื่อ​ไม่​ให้​อำนาจ​กระจุก​ตัว แนว​คิด​ตัด​ย่อ​จาก​ข้อ​เสนอ​คณะ​กรรมการ​ปฏิรูป (18 เม.ย.54) ลง​ลึก​ใน​ประเด็น​สำคัญ...การ​กระจาย​อำนาจ​จาก​ส่วนกลาง​ไป​สู่​ท้องถิ่น

“ท้องถิ่น”...ซึ่ง​ประกอบ​ด้วย​ประชาชน องค์กร​ชุมชน องค์กร​ประชา​สังคม คณะ​กรรมการ​ประชา​สังคม​ประจำ​ท้องถิ่น และ​องค์กร​ปกครอง​ส่วนท้องถิ่น ทั้ง​ใน​ระดับ​จังหวัด​และ​ระดับ​ต่ำ​กว่า​จังหวัด ควร​มี​อำนาจ​หน้าที่​และ​ความ​รับผิดชอบ​อย่าง​เต็มที่​ใน​การ​พัฒนา...การ ​รักษา​ความ​สงบ การ​คุ้มครอง​ชีวิต ทรัพย์สิน​ใน​ท้องถิ่น และ​การ​ให้​บริการ​พื้นฐาน​แก่​ประชาชน ไม่​ว่า​จะ​เป็น การ​ศึกษา การ​แพทย์​และ​สาธารณสุข ศา​สน​ธรรม ศิลปวัฒนธรรม การ​พัฒนา​ทางหลวง​ชนบท การ​ดูแล​รักษา​และ​ใช้​ประโยชน์​ทรัพยากร การ​ส่งเสริม​การ​เกษตร​และ​สหกรณ์ การ​พัฒนา​แหล่ง​น้ำ​ชลประทาน การ​พัฒนา​ฝีมือ​แรงงาน หรือ​บริการ​อื่นๆ

บทบาท​ของ​รัฐบาล​ใน​การ​กำกับ​ดูแล​การบริหาร​จัดการ​ท้องถิ่น ควร​มี​เท่า​ที่​จำเป็น เพื่อ​คุ้มครอง​ประโยชน์​ของ​ประชาชน​ใน​ท้องถิ่น​และ​ประโยชน์​ของ​ประเทศ ชาติ​เท่านั้น

และ​รัฐบาล ต้อง​ไม่​ใช้​อำนาจ​เข้าไป​แทรกแซง หรือ​ยับยั้ง​การบริหาร​จัดการ​ท้องถิ่น หรือ​ถอดถอน​ผู้​บริหาร​ท้องถิ่น

การ​ปฏิรูป​โครงสร้าง​อำนาจ​จึง​จำเป็น​ต้อง​ถอด​สาย​อำนาจ​บัญชาการ​ของ​ รัฐบาลที่​เข้าไป​แทรกแซง​การบริหาร​จัดการ​ของ​องค์กร​ปกครอง​ส่วนท้องถิ่น

ไม่​ว่า​จะ​เป็น​อำนาจ​ใน​การ​พิจารณา​อนุมัติ...อนุญาต อำนาจ​ใน​การ​ตัดสินใจ​ที่​เกี่ยวข้อง​กับ​คุณภาพ​ชีวิต​ของ​ประชาชน​ใน​ ท้องถิ่น อำนาจ​ใน​การ​ยับยั้ง​ข้อ​บัญญัติ​ของ​ท้องถิ่น หรือ​อำนาจ​ใน​การ​ถอดถอน​ผู้​บริหาร​และ​สภา​ท้องถิ่น

คณะ​กรรมการ​ปฏิรูป ย้ำ​ว่า เนื่องจาก​ราชการ​ส่วนภูมิภาค​เป็น​สาย​อำนาจ​บัญชาการ​ที่​สำคัญ​ของ​ รัฐบาล ซึ่ง​สามารถ​เข้าไป​แทรกแซง​หรือ​ทับ​ซ้อน​กับ​อำนาจ​ใน​การ​จัดการ​ตน​เอง​ ของ​ท้องถิ่น ดังนั้น...จึง​เสนอ​ให้​ยุบ​เลิก​ราชการ​ส่วนภูมิภาค

โดย​ปรับ​บทบาท​ของ​หน่วย​ราชการ​ใน​ระดับ​จังหวัด​ให้​เหลือ​เพียง 3 รูป​แบบ คือ

สำนักงาน​ประสาน​นโยบาย หรือสำนักงาน​บริการ​ทาง​วิชาการ เช่น ศูนย์วิจัย​ข้าว สถานี​ประมง ศูนย์วิจัย มลพิษ​สิ่งแวดล้อม เป็นต้น...เพื่อ​สนับสนุน​การ​ทำ​งาน​ของ​ส่วนกลาง​หรือ​ท้องถิ่น

สำนักงาน​สาขา​ของ​ราชการ​ส่วนกลาง เฉพาะ​ใน​ภารกิจ​ที่​รัฐบาล​เป็น

ผู้​ดำเนิน​การ​เอง เช่น การ​จัด​เก็บ​ภาษี​ราย​ได้​และ​ภาษี​มูลค่า​เพิ่ม การ​จัด​ทำ​หนังสือเดินทาง เป็นต้น และ สำนักงาน​ตรวจสอบ​และ​เสนอ​แนะ​การบริหาร​จัดการ​ท้องถิ่น

ส่วน​ภารกิจ​อื่นๆใน​การ​ให้​บริการ​ของ​หน่วย​งาน​ราชการ​ส่วนภูมิภาค​ใน​ ระดับ​จังหวัด ให้​ยก​เป็น​อำนาจ​ใน​การบริหาร​จัดการ​ของ​องค์กร​ปกครอง​ท้องถิ่น​ใน​ ระดับ​จังหวัด​และ​ระดับ​ต่ำ​กว่า​จังหวัด

ประเด็น​ต่อ​มา...รูป​แบบ​ของ​การบริหาร​จัดการ​และ​การ​ปกครอง​ส่วนท้องถิ่น

การบริหาร​จัดการ​ตน​เอง​ของ​ท้องถิ่น จะ​ประกอบ​ด้วย 2 กลไก​หลัก...กลไก​แรก​ เป็น​การบริหาร​จัดการ​ตน​เอง​ของ​ชุมชน และ​ประชาชน​ใน​ท้องถิ่น ด้วย​รูป​แบบ​และ​กลไก​แบบ​ประชา​สังคม ซึ่ง​มี​อยู่​แต่​ดั้งเดิม​และ​หลากหลาย​ใน​แต่ละ​พื้นที่

สอด​ประสาน​กับ​  กลไก​ที่​สอง...การบริหาร​ราชการ​หรือ​การ​ปกครอง​ท้องถิ่น ซึ่ง​ได้​รับ​การ​ถ่าย​โอน​อำนาจ​หน้าที่​จาก​รัฐบาล​ผู้​บริหาร​และ​สภา​ ท้องถิ่น ซึ่ง​มา​จาก​การ​เลือกตั้ง​ของ​ประชาชน เป็น​ผู้​ปฏิบัติ​หน้าที่​บริหาร​ราชการ​ใน​ฐานะ​ของ​องค์กร​ปกครอง​ส่วน ท้องถิ่น​เช่น​เดิม

แต่​องค์กร​ปกครอง​ท้องถิ่น​จะ​ต้อง​รับรอง​และ​สนับสนุน​บทบาท​ของ​ชุมชน​ และ​ภาค​ประชา​สังคม​ใน​การ​มี​ส่วน​ร่วม​ใน​การบริหาร​ราชการ​และ​การ​จัด​ บริการ​ต่างๆ ภายใน​ท้องถิ่น

ยิ่ง​ไป​กว่า​นั้น...ใน​การ​ตัดสินใจ​ที่​มี​ผล​สำคัญ​ต่อ​การ​วาง​แผน​ พัฒนา​ท้องถิ่น และ​ต่อ​คุณภาพ​ชีวิต​ของ​ประชาชน ยัง​จำเป็น​ต้อง​สร้าง​ความ​สัมพันธ์​แบบ​ใหม่​ระหว่าง​องค์กร​ปกครอง​ท้อง ถิ่น​และ​ชุมชน ผ่าน​ทาง​คณะ​กรรมการ​ประชา​สังคม

ประกอบ​ด้วย... ผู้​แทน​จาก​องค์กร​ชุมชน องค์กร​อาชีพ องค์กร​ศาสนา หรือ​องค์กร​ประชา​สังคม​อื่นๆ เพื่อ​ช่วย​ให้​เกิด​การ​ปรึกษา​หารือ​และ​ต่อ​รอง​ร่วม​กัน

รวม​ถึง​เชื่อม​โยง​การบริหาร​ราชการ​ที่​ผ่าน​ตัวแทน​ใน​ระบอบ​ประชาธิปไตย กับ​การ​ใช้​อำนาจ​การ​ตัดสินใจ​โดย​ตรง​ของ​ประชาชน อันเป็น​ประชาธิปไตย​โดย​ตรง ​เช่น การ​ลง​ประชามติ หรือ​การ​ลง​ลายมือ​ชื่อ เพื่อ​ยับยั้ง​การ​ตัดสินใจ​ของ​องค์กร​ปกครอง​ท้องถิ่น

กล่าว​ถึง​การ​ปกครอง​ท้องถิ่น จะ​แบ่ง​เป็น 2 ระดับ...โดย​ให้​องค์การ​บริหาร​ส่วน​จังหวัด​เป็น​ผู้​บริหาร​ท้องถิ่น​ใน​ ระดับ​จังหวัด และ​ให้​เทศบาล​และ​องค์การ​บริหาร​ส่วน​ตำบล เป็น​ผู้​บริหาร​ท้องถิ่น​ใน​ระดับ​ต่ำ​กว่า​จังหวัด

ใน​อนาคต ควร​ยก​ระดับ​องค์การ​บริหาร​ส่วน​ตำบล​ที่​มี​อยู่​ให้​เป็น​เทศบาล ทั้งนี้

ใน​การ​ยก​ระดับ​ดัง​กล่าว​ควร​คำนึง​ถึง​ขนาด​หรือ​จำนวน​ประชากร​ที่​ เหมาะสม​ต่อ​การ​ให้​บริการ​ที่​ดี...มี​ประสิทธิภาพ...คำนึง​ถึง​รูป​แบบ​ การ​เลือกตั้ง​ผู้​บริหาร​และ​สภา​ท้องถิ่น

ประเด็น​ปลีกย่อย​เหล่า​นี้​จะ​ทำให้​ไม่​เกิด​ความ​ได้​เปรียบ​หรือ​เสีย เปรียบ​ระหว่าง​ชุมชน​ที่​อยู่​ใน​เขต​เมือง...ชุมชน​ใน​เขต​ชนบท (ซึ่ง​อาจ​มี​จำนวน​ประชากร​น้อย​กว่า​ใน​เขต​เมือง)

สำหรับ​ขอบเขต​อำนาจ​ของ​การ​ปกครอง​ส่วนท้องถิ่น จะ​พิจารณา​จาก​อำนาจ​ใน​การ​จัดการ​ทรัพยากร​และ​กลไก​ที่​จำเป็น​ใน​การ​ สร้าง​ความ​เป็น​ธรรม​ใน​สังคม​ใน 4 มิติ...

มิติ​การ​จัดการ​ทรัพยากร​ธรรมชาติ​และ​สิ่งแวดล้อม, มิติ​การ​จัดการ​เศรษฐกิจ, มิติ​การ​จัดการ​สังคม, มิติ​การ​จัดการ​ทางการ​เมือง

ต้อง​ย้ำ​ว่า...ทุก​มิติ​สำคัญ ต้อง​สอด​รับ​และ​เชื่อม​โยง​กัน จุด​สำคัญ​เพื่อ​นำ​ไป​สู่​การ​ที่​ท้องถิ่น​ต้อง​มี​อำนาจ​ใน​การ​ตัดสินใจ

การ​วาง​แผน​พัฒนา​ซึ่ง​สามารถ​กำหนด​อนาคต​ของ​ตน​เอง ร่วม​กับ​ชุมชน​และ​ภาค​ประชา​สังคม​ใน​ท้องถิ่น รวม​ถึง​ควร​มี​บทบาท​และ​อำนาจ​ร่วม​กับ​ชุมชน​และ​ภาค​ประชา​สังคม​ใน​การ ​ดูแล​รักษา​ความ​สงบ​พื้นฐาน​ใน​พื้นที่​ของ​ตน เช่น การ​จัดการ​จราจร การ​ไกล่เกลี่ย​ข้อ​พิพาท

องค์กร​ปกครอง​ท้องถิ่น ทั้ง​ใน​ระดับ​จังหวัด (หรือ อบ​จ.) และ​ระดับ​ต่ำ​กว่า​จังหวัด (เทศบาล​หรือ อบต.) ต้อง​มี​บทบาท​และ​อำนาจ​ใน​การ​แก้ไข​ปัญหา และ​แก้ไข​ข้อ​ขัดแย้ง​ต่างๆใน​พื้นที่ ร่วม​กับ​ชุมชนและ​ภาค​ประชา​สังคม​ใน​พื้นที่

โดย...ไม่​ต้อง​เฝ้า​รอ​การ​แก้ไข​ปัญหา​จาก​รัฐบาล เช่น การ​จัดการ​สาธารณภัย การ​แก้ไข​ข้อ​พิพาท​กรณี​ป่า​ไม้​ที่ดิน การ​ปิด​เปิด​เขื่อน​และ​ประตู​ระบาย​น้ำ หรือ​การ​ปฏิรูป​ที่ดิน

นอกจาก​นี้ ท้องถิ่น​ควร​มี​บทบาท​หน้าที่​ใน​การ​ป้องกัน​และ​แก้ไข​ปัญหา​สาธารณภัย​ อย่าง​เป็น​ระบบ ทั้ง​ระยะ​สั้น ระยะ​ยาว โดย​ยึด​หลัก​ความ​เป็น​ธรรม​ระหว่าง​ท้องถิ่น ทั้ง​ใน​ด้าน​การ​รับ​ภาระการ​แก้​ปัญหา​และ​การ​ชดเชย​เยียวยา

วัน​นี้...สังคม​ไทย​มี​ความ​สลับ​ซับซ้อน​มาก​ขึ้น สะท้อน​แล้ว​ว่าการ​บริหาร​แบบ​รวม​ศูนย์​ไม่​มี​ประสิทธิภาพ​และ​ก่อ​ให้​ เกิด​ปัญหา​มาก การ​กระจาย​อำนาจ​การบริหาร​ย่อม​เปิด​พื้นที่​การ​ต่อ​รอง​แก่​คน​ทุก​ กลุ่ม ทำให้​การ​ทุจริต​ฉ้อฉล​ที่​ส่วนกลาง​ลด​ขนาด​ลง ทำให้​ประชาชน​ใน​ท้องถิ่น​ต่างๆ สามารถ​อยู่ร่วม​กับ​กระแส​โลกาภิวัตน์​ได้​โดย​ไม่​เสียเปรียบ

การ​กระจาย​อำนาจ​จาก​ส่วนกลาง​ไป​สู่​ท้องถิ่น เป็น​การ​ปฏิวัติ​โครงสร้าง​อำนาจ​เก่า...เพื่อ​ให้​ประชาชน​ทุก​หมู่​เหล่า ​สามารถ​เข้าถึง​อำนาจ​ได้​อย่าง​เท่าเทียม​กัน...เมื่อ​สังคม​เข้มแข็ง ประเทศชาติ​ก็​เข้มแข็ง

 

ไทยรัฐออนไลน์


สถาบันอิศรา มูลนิธิพัฒนาสื่อมวลชลแห่งประเทศไทย
สภาการหนังสือพิมพ์แห่งชาติ
สมาคมนักข่าว นักหนังสือพิมพ์ แห่งประเทศไทย
สมาคมนักข่าววิทยุและโทรทัศน์ไทย
You are here ปฏิรูปฯในสื่อต่างๆ หนังสือพิมพ์กระแสหลัก
ยืมเงิน